Anatomia n. axillaris
N. axillaris odchodzi od pęczka tylnego splotu ramiennego, głównie z korzeni nerwowych C5 i C6. Z okolicy pachowej biegnie ku tyłowi wraz z tętnicą okalającą ramię tylną i przechodzi przez przestrzeń czworoboczną.
Przestrzeń czworoboczna jest ograniczona od góry przez m. teres minor, od dołu przez m. teres major, przyśrodkowo przez głowę długą m. triceps brachii, a bocznie przez szyjkę chirurgiczną kości ramiennej. Po przejściu przez tę przestrzeń nerw owija się wokół tylnej powierzchni szyjki chirurgicznej kości ramiennej, głęboko pod m. deltoideus.
N. axillaris unerwia dwa ważne mięśnie:
m. deltoideus – główny mięsień odpowiedzialny za odwodzenie ramienia, zwłaszcza w zakresie od około 15° do 90°. Uczestniczy również w zgięciu, wyproście i rotacji ramienia, zależnie od zaangażowanej części mięśnia naramiennego.
m. teres minor – część stożka rotatorów; uczestniczy w rotacji zewnętrznej ramienia i pomaga stabilizować głowę kości ramiennej w panewce stawu ramiennego.
Od n. axillaris odchodzi również nerw skórny boczny górny ramienia, który zapewnia unerwienie czuciowe skóry bocznej okolicy barku, powszechnie nazywanej obszarem „odznaki pułkowej”.
Kliniczne znaczenie n. axillaris wynika z możliwości jego uszkodzenia podczas przedniego zwichnięcia stawu ramiennego, złamań szyjki chirurgicznej kości ramiennej lub ucisku w obrębie przestrzeni czworobocznej. Jego uszkodzenie może prowadzić do osłabienia odwodzenia ramienia, zaniku mięśnia naramiennego i utraty czucia w bocznej okolicy barku.
MSK Academy